پیوند خط و دوستی؛ گفت‌وگوی ایران و کره در زبان خوشنویسی

تهران، اقامتگاه سفیر کره جنوبی آبان ۱۴۰۴

 

در شصت‌وسومین سال روابط دیپلماتیک ایران و کره جنوبی، هنر بار دیگر نقش پلی میان دو ملت را ایفا کرد. سفارت کره جنوبی در تهران با همکاری مرکز هماهنگی فرهنگی مجمع گفت‌وگوی همکاری آسیایی (CCCACD) میزبان نمایشگاه خوشنویسی مشترک ایران و کره با عنوان «خانواده» بود؛ رویدادی که با حضور سفیر کره، همسرش، نایب ‌رییس و رییس انجمن خوشنویسان کره، هنرمندان برجسته ایرانی و جمعی از چهره‌های فرهنگی برگزار شد.

 

آغاز مراسم؛ سخنان سفیر کره جنوبی

در ابتدای برنامه، کیم جون‌پیو، سفیر جمهوری کره جنوبی در ایران، ضمن خوش‌آمدگویی به مهمانان، این روز را نمادی از دوستی پایدار دو ملت دانست و گفت:

«در شصت‌وسومین سال روابط دیپلماتیک ایران و کره، خوشنویسی به زبان مشترک ما تبدیل شده است؛ زبانی که از زیبایی و احترام متقابل سخن می‌گوید.»

او از دکتر محمد جعفری‌ملک، رئیس مرکز CCCACD، برای همکاری در برگزاری این رویداد قدردانی کرد و افزود:

«این نمایشگاه تنها فرصتی برای نمایش هنر نیست، بلکه پلی است میان دل‌ها. خوشنویسی ایران و کره، هرچند در ظاهر متفاوت، در روح و معنا به هم نزدیک‌اند.»

کیم جون‌پیو همچنین از حضور دوازده هنرمند کره‌ای به سرپرستی یو هیان‌دوک (رئیس انجمن خوشنویسان کره) و چوی جونگ‌مون (نایب‌رییس انجمن) و سه هنرمند ایرانی شامل تندیس تقوی، اسرافیل شیرچی و مجتبی سبزه یاد کرد و گفت که این نمایشگاه «آغاز دوباره‌ای برای تبادل هنری دو کشور پس از نه سال» است.

 

پرفورمنسی از دل و معنا

در ادامه مراسم، چوی جونگ‌مون، نایب‌رئیس انجمن خوشنویسان کره جنوبی، با اجرای یک آرت پرفورمنس زنده، متنی را به مناسبت «شصت‌وسه سال در کنار هم بودن ایران و کره» بر بوم نوشت؛ اجرایی که با استقبال حاضران روبه‌رو شد و به گفته برخی هنرمندان حاضر، «بیانگر وحدت معنوی در سکوت خط» بود.

حضور هنرمندان ایرانی؛ از معنا تا تکنیک

در بخش ایرانی این رویداد، سه هنرمند شناخته‌شده با رویکردهایی متفاوت اما هم‌داستان در مضمون «خانواده» شرکت کردند.
تندیس تقوی، رییس انجمن خوشنویسان ایران در مانیل، با اثری قرآنی درباره پیوند زن و خانواده در فرهنگ اسلامی حضور داشت و در سخنان خود گفت:

«خوشنویسی برای من زبان گفت‌وگو میان فرهنگ‌هاست؛ جایی که واژه‌ها می‌توانند بدون ترجمه فهمیده شوند.»

اسرافیل شیرچی، از استادان برجسته خوشنویسی و نقاشی‌خط ایران، در سخنان خود خطاب به سفیر و هنرمندان کره‌ای گفت که «زیبایی خط فارسی، پلی است میان عقل و احساس» و افزود:

«هرگاه فرهنگ‌ها با احترام کنار هم می‌نشینند، هنر معنا پیدا می‌کند؛ همان‌گونه که امروز در این خانه، ایران و کره در یک قاب دیده می‌شوند.»

مجتبی سبزه نیز با نگاهی معاصرتر به موضوع خانواده پرداخت و اثرش را ترکیبی از خط و تصویر توصیف کرد؛ تجربه‌ای که به گفته خودش «تلاشی است برای رساندن سنت ایرانی به زبان امروز».

حاضران در مراسم از تنوع رویکرد هنرمندان ایرانی یاد کردند و تلفیق احساس شرقی در آثار آنان را نقطه‌ی تمایز این نمایشگاه دانستند.

روایت کره‌ای‌ها از مفهوم خانواده

در بخش کره‌ای، آثار دوازده عضو انجمن خوشنویسان کره جنوبی به نمایش درآمد.
هیون‌تاک یو، رئیس انجمن، در اثری با عنوان «What is Family?»، خانواده را پناهگاه عشق و مهر توصیف کرد و گفت:

«خانواده همان جایی است که انسان در هر شرایطی به آن بازمی‌گردد؛ حتی وقتی کلمات از معنا خالی می‌شوند، عشق خانواده همچنان زنده است.»

پارک مین‌یونگ، شاعر و نایب‌رئیس انجمن، در اثری با عنوان «Love and Memory»، مفهوم خانواده را در امتداد زمان روایت کرد: از مادری که دیگر در میان نیست تا عشقی که در حافظه نسل‌ها می‌ماند.
دیگر آثار این مجموعه از جمله آثار چوی جه‌گون با عنوان «Forgiveness» و شیم یون‌اوک با عنوان «Harmony and Respect» نیز با نگاه فلسفی به رابطه‌ی میان اعضای خانواده، در میان مخاطبان ایرانی بازتاب گسترده‌ای داشتند.

از تبادل فرهنگی تا اقتصاد هنر

در حاشیه مراسم، آیه بهمنی فرزند شاعر مشهور ایرانی، محمدعلی بهمنی، و مدیر امور بین الملل مجموعه فرهنگی ایستگاه، برگزاری رویدادهای فرهنگی و هنری در سطح بین المللی و ارائه هنر فاخر معاصر ایران به جهان را یکی از اهداف این شرکت دانست و اظهار امیدواری کرد این رویدادها هر روز بیشتر از قبل برگزار شود.

فراتر از خط؛ پیوندی از جنس انسانیت

نمایشگاه خوشنویسی مشترک ایران و کره، نه تنها ادای احترام به ۶۳ سال روابط دیپلماتیک دو کشور، بلکه یادآور این حقیقت بود که «خط» می‌تواند از زبان فراتر رود و به گفت‌وگوی انسان‌ها بدل شود.
در پایان مراسم، سفیر کره جنوبی با اشاره به استقبال هنرمندان ایرانی و کره‌ای گفت:

«امیدوارم این گفت‌وگوهای فرهنگی ادامه یابد؛ زیرا هر بار که قلمی بر کاغذ می‌نشیند، دوستی میان ما نیز عمیق‌تر می‌شود.»

پایان پیام